Kochany ma znowu weekend pracujący, wychynęłam z sypialni na tyle wcześnie, żeby się pożegnać. Outfit domowy mam dziwny: wyciągnęłam rano koszulę w kratę kupioną jeszcze w Polsce, w czasach Tesco (F&F). Wg nazwy na metce to nie koszula tylko rodzaj piżamy do połowy uda. Wyszperałam ją w szafie podczas wizyty w domu rodziców ostatniego grudnia. Nadawała się na lato, lato minęło :) pół soboty chodziłam w tej koszulinie i z gołym tyłkiem.
W ciągu dnia słuchałam audiobooka, rozmawiałam z kotami (Bronia drugi/trzeci dzień ma lekkie rozwolnienie, je mniej niż zwykle), coś tam wyprałam, coś tam usmażyłam na patelni. Po powrocie Kochanego wyszliśmy na krótki spacer koci, ale już w kurtkach, bo wiało. Z godzinę spędziłam grzebiąc w aktach urodzeń, małżeństw i zgonów uzupełniając informacje o praszczurach babci Mani po mieczu (jakoś pradziadków K ignorowałam do tej pory w szczegółach, a szkoda, bo to o nich chodziły legendy rodzinne, że szlachta — szlachta, imaginujcie se, jak wszyscy, w ziemi grzebiąca; nazwisko jednak brzmi, ciekawe skąd je wzięli).
Któregoś razu pomyślałem "Po co mi znać imiona ludzi, o których nie dowiem się już więcej nic oprócz tych imion i może jakiś dat?" i dałem sobie spokój z grzebaniem w genealogii.
OdpowiedzUsuń@Dariuszu, jeśli funkcja użytkowa ludzi przeważa nad ideą, rzeczywiście nie ma to sensu.
UsuńAle jaka idea kryje się za samym katalogiem imion? Jeśli wiem cokolwiek o przodku, zachowała się o nim choćby jedna anegdota, która została przekazana w rodzinnej tradycji, mogę poczuć z nim jakąś więź. A co dale znajomość samego imienia?
Usuń@Dariuszu, nie mogę odpowiedzieć Ci na to pytanie :)
UsuńW dzień tu już zimno, ale chwilo jestem daleko od domu. A ranki/wieczory to w letniej kurtce zbyt zimno.
OdpowiedzUsuń@Tomku, lato umyka. Zawsze o tej porze roku przechodzę przez pewnego rodzaju żałobę :)
UsuńMoje rodowe nazwisko też brzmi nieźle :) Prababcia po mieczu miała bardzo szlacheckie nazwisko z domu, bo Potocka, choć grzebała się w ziemi. Moja mama wyraziła przypuszczenie, że mogła to być szlachta zubożała, schłopiała ; może jakiś "waćpan" przehulał majątek?
OdpowiedzUsuń@Marta, lub po prostu nazwisko zapożyczone od pana (dana osoba mogła być identyfikowana w pierwszych spisach przez odniesienie do właściciela folwarku).
UsuńPS. Nie imponują mi jakieś tam szlacheckie korzenie, uważam, że coś, na co się samemu nie zapracowało, nie jest powodem do dumy. Jest to jednak zwyczajnie interesujace i jakoś ego łechce :)
OdpowiedzUsuń@Marto, dla mnie różnica polega na tym, że panowie często mają twarze (obrazy), że dotyczą ich opowieści zachowane w zapiskach, a chłopi są czarną plamą — jeśli nie uczestniczyli w rebelii, nie zostali malowniczo zaszlachtowani, sami nie zatłukli nikogo, niczego nie podpalili, w ciągu kilku lat znikali ze zbiorowej pamięci (z wczoraj analizowanych akt wyszło mi, że przy zapisywaniu aktu zgonu matki, synowie nie kojarzyli nawet imion własnych dziadków, którzy mieszkali w tej samej miejscowości).
UsuńMasz rację.
UsuńPozdrawiam.
O jezusie. No nieźle. Aż trudno uwierzyć ( że nie kojarzyli imion... )
UsuńChociaż z drugiej strony... Jeśli w kontaktach w rodzinie nie używasz imion tylko nazw pokrewieństwa, to może jest to możliwe.
@Agniecha, hm, ale chodzi też o to, że zetknęłam się z tym także współcześnie. Rodzina z wielkopolskiej wsi po prostu nie zajmuje się pamięcią o przodkach jako taką. Owszem, wątek został wzmocniony przez trwałość nagrobków, trzeba udawać, że się coś tam przenosi, choć się nie przenosi (kiedyś groby ziemne po prostu w naturalny sposób znikały wraz z wymieraniem najbliższych krewnych), ale pamięć pokoleń chyba nie jest charakterystyczna dla kultury chłopskiej. Przeważa użyteczność.
UsuńJak się nigdy nie poznało własnych dziadków, to spokojnie można nie pamiętać ich imion. I mieszkanie w tej samej wsi nie pomaga, bo nawet u zamożnych chłopów nie zawsze była tabliczka z imieniem zmarłego na grobie. Jak byłem z babką raz w jej rodzinnych stronach, to nawet nie pamiętała, czy w grobie z takim metalowym nieopisanym krzyżem obok jej rodziców leży dziadek ze strony matki, czy babka ze strony ojca (a gdzie, na którym cmentarzu są groby pozostałej trójki jej dziadków to nawet nie wiedziała).
OdpowiedzUsuń@Dariuszu, to po prostu ilustruje użytkowe podejście do wszystkiego przy jednoczesnym dość krótkim czasie wyobrażonym, gdy rzeczy te i ludzie mogą się przydać. Dlatego zresztą jest mocno wątpliwe twierdzenie moich przodków, że rodzina K była szlachtą. Gdyby była, przekaz nie byłby tak rozwodniony w domysłach, a dzieci z przedwojnia znałyby imiona przodków, których nigdy nie poznały i nie wpadłoby im do głowy pytanie "pło co" mają to wiedzieć.
UsuńNie wiem, czy to użytkowe podejście, czy różnice charakteru. Z babką od strony ojca byłem w dzieciństwie o wiele bliżej niż z tą od strony mamy, ale o tej pierwszej i jej rodzinie nie wiem prawie nic, bo nigdy niczego nie opowiadała. Że ma jakieś rodzeństwo dowiedziałem się dopiero na jej pogrzebie. A ta druga od zawsze opowiadała o wszystkim - o krewnych żyjących i nieżyjących, tych własnych i ze strony męża.
Usuń@Dariuszu, ludzie są różni, więc wiadomo. Mnie mój dziadek Bronek też próbował przekazać informacje o przodkach, bo sam był ciekaw, dowiadywał się, kojarzył historię życia swojego własnego dziadka, Franciszka, wiedział, gdzie ten mieszkał przed 1863 (a przecież mojego prapradziadka pamiętać nie mógł, bo ten zmarł, gdy dziadek Bronek miał dwa lata). Ale dziadek Bronek był w pewnym sensie wyjątkowy, był uciekinierem, a tutaj mówiłam o ogólnej tendencji, czy to wynikającej z dawnej niepiśmienności, czy z traumy, czy z jakichś innych sytuacji. I jest z tym mocno połączona użytkowość/użyteczność człowieka (kiedy indziej rozmawialiśmy o tym, czy należy wypełniać wolę zmarłego co do pochówku, czy raczej robić tak, jak żywi uważają — druga opcja też jest mocno związana z ideą użyteczności).
Usuń